Moda Kuramları

Veblen ve Simmel tarafından geliştirilen bu Tesettür kuram, moda döngüsünün, moda olan ürün ortaya çıkıp toplumdaki üst sınıflar tarafından kullanılmaya başlanmasından, toplumun daha alt sınıflara inmesinden ve üst sınıfların alt tesettür giyim sınıflardan kendilerini farklılaştırmak için yeni modalar üretmesinden oluştuğu temeline dayanmaktadır (Davis, 1997:126). Simmel’e göre moda, ‘verili bir örtünün taklididir’. eşarp Moda  bireyin topluma uyum sağlamasının aracıdır. Ancak aynı zamanda bireye diğer bireylerden farklılaşmasının, Şal dikkat çekmesinin de olanaklarını sunar. Ferace Bu iki kutup arasında gidip gelen modanın en dikkat çeken yanı ise ‘modaların daima sınıf modaları’ olmasıdır. Simmel, Ferace modelleri sınıf modası kavramını şu şekilde açıklamaktadır (2003:106).

“Yüksek tabakaların modaları, kendilerini alt tabakaların modalarından ayırır; ne zamanki alt tabakalar yüksektekilerin modalarını devralmaya başlar, o zaman yüksek tabaka bunlardan vazgeçer”

“Toplumsal formlar, giysiler, estetik Tesettür Abiye değerlendirmeler, insanın kendini  ifade ettiği tüm stiller, modanın yarattığı kesintisiz dönüşümler çerçevesinde kavranıyorsa, o zaman moda -yani yeni moda- bu bakımlardan sadece üst zümrelere etki eder. Alt tabakalar üsttekilerin stillerini sahiplenmeye başladığında, üsttekilerin kendi etraflarına çektiği sınırı aşmış, o modayla simgelenen sınıfsal bütünlüklerini ortadan  kaldırmış olurlar; işte o zaman üst zümreler o modadan vazgeçip, yine kendilerini geniş kitlelerden ayırt etmelerini kapıda ödeme tesettür sağlayacak başka bir modaya yönelirler. Ve oyun baştan başlar.”

Sınıf farklılığı kuramının bir diğer düşünürü ise Veblen’dir. Veblen moda döngüsünün üst sınıflardan alt sınıflara doğru geçişine ve üst sınıfların kendilerini farklılaştırmak için yeni modaları kullanmaya başlamalarına değinmiştir. Onun bakış açısında da üst sınıflar kendi sosyal konumlarını belli etmek için giyimde, aksesuarda yeni tesettür elbise biçimler ortaya koyarlar. Taklit ürünler yoluyla bu yeni biçimler, üst sınıfların yaşam tarzlarını taklit eden alt sınıflar içinde yaygınlık kazanır, Veblen, modanın dinamiğini gösteren üç prensip ortaya koyar. Birinci olarak aylak sınıfın mensupları ‘gösterişçi tüketim’ yoluyla kendi sınıflarından olan diğer bireylerden üstünlüklerini göstermek için kendi sosyal durumlarını  gösteren tesettür ferace ürünlerle gündelik hayatlarını inşa ederler. Aynı zamanda kendilerini işçi sınıfından da ayırırlar. Son olarak ise, toplum içinde bütün sınıflar arasına yayılmış, güncel olmayan modaları hayatlarından çıkarırlar (Rüling,2000:3-4).

MATERYAL VE YÖNTEM

2.1. Materyal Araştırmanın materyalini konu ile ilgili Eşarp kaynakların taranmasından elde edilen bilgiler ve resimler teşkil etmektedir. 2.2. Yöntem Araştırmada tarama ve saha çalışma yöntemi izlenmiştir. Bu amaçla geleneksel Türk şal giysileriyle ilgili literatür ve görsel kaynak taraması yapılmış, Londra Central Saint Matrins College of Art and Design School, Royal Collage gibi çeşitli moda okulları ile Asya ve Avrupa Tesettür müzelerinde araştırmalar yapılmıştır. Bilgi ve resimler amaç doğrultusunda düzenlenerek araştırmanın ilgili bölümlerinde sunulmuştur. Çalışma incelenerek günün trendine uygun pantolon tasarım örnekleri de verilecektir

3. BULGULAR Tarih boyunca tesettür giyim  Türkler ata binen hatta hayatı at üzerinde geçiren insanlardı. Onlar için çalılara, taşlara, soğuğa ve uzun at yolculuklarına dayanıklı giysiler gerekliydi. Türkler de, Araplar ve Çinlilerde tesettür abiye olduğu gibi ata entari ile binemezlerdi. Bu nedenle, ata binmede karşılaşabilecekleri sürtünme ve bacaklarda yara açılması gibi tehlikelerden korunmak için kalın pantolon ve çizme giymek zorunda kalmışlardır. Ferace Modelleri Uzun at yolculuklarına çıkacak olan kişiler özellikle deri pantolonlar kullanmışlardır (Ögel, 1991).  Çok soğuk havalarda kürk pantolonlar giymişlerdir. Kapıda ödeme tesettür Bugün hala Türklerin eski anayurdu olan Moğolistan’ın Orhun bölgesinde kışın soğuklarda kürklü pantolonlar giyilmektedir (Ayhan, 2000).

Pantolon, belden aşağısına giyilen ve bacakları saran diz altından ayak bileğine kadar farklı boyda yapılabilen kadın ve erkeklerin rahatlıkla tesettür giyim kullanabildiği bir alt giysi çeşididir (Ayhan, 2000). Başka bir tanımla pantolon, belden ayak bileklerine uzanan ve her bacağı ayrı ayrı saracak biçimde iki parçadan oluşan bir giysidir tesettür gömlek (Ana Britannica, 17-20.s.). Türklerin üzerine kaftan giymelerinden dolayı pantolonlar pek çok kaynakta iç giyim olarak ele alınmıştır (Ögel, 1978). M.Ö. 1. yüzyıl başlarında Rusya’da Baykal gölü kıyısında Urga’da ve Noyun Ulu’da Hunlara ait elde edilen buluntularda insan başlıkları tesettür kap ve pantolonlar bulunmuştur. M.S. II. ve IV. yüzyılda ilk Hun Türklerine ait kadın ve erkek mumyalarının üzerinde ipek kumaşlar ve deri pantolonlar bulunmuştur (Ögel, 1978). Kaşgarlı Mahmut tarafından 11. yüzyılda yazılan Divan-ı lügat-it Türk adlı eser 8. yüzyıldan kalma Göktürk yazıtları, tesettür kombin eski Uygur duvar resimleri ve Macar II. Rasonyi’nin “Tarihte Türklük” adlı eseri pantolon, çizme,

cepken, yelek, kemer, üç etek, ceket ve gömlek gibi giyim eşyalarının ilk kez Türkler tarafından giyildiğini ve Orta Asya’dan tesettür kıyafetleri dünyaya yayıldığını göstermektedir (Gülensoy, 2001). Şalvar ve pantolon “savaşçı kavimler”de kişilerin ata binmek için geliştirdikleri bir giysi çeşidi olarak “Hunlar” tarafından bulunmuştur tesettür modelleri (Ögel, 1991). Rahat ata binmek için Bizans, Roma ve Çinliler entari giyerlerken, Türkler “üm” adını verdikleri günümüzde süvarilerin kullandığı, paçaları dar, üstü biraz daha geniş olan pantolonu kullanmışlardır (Zık, 2002).

Çin’de atlı birliklerin kurulmaya başlanması ile pantolon giyme zorunluluğu ortaya çıkmıştır. Türklerin komşusu olan Moğollarda tesettür tunik pantolon giyilmiştir (Ayhan 2002). Uygurlar da binek tipi şalvar giyerlerdi (Şekil 1). At üzerinde uzun bir yolculuğa çıkmak isteyen Kazaklar “şalbar” dedikleri geniş bir seyahat pantolonu giyerlerdi. Kazakların giydikleri pantolonları kaftanların bütün eteklerini içine alacak kadar geniştir. Bu pantolonlar yumuşak deriden yapılmış ve sarıya boyanmıştır. Zengin kesimde bu deri pantolonlar örgülerle dış yüzeyden süslenmiştir. Ziraatçi olan Tarancı Türkleri de ketenden yapılmış ince ve geniş şalvarlar moda giyerlerdi. Demir çağına ait Türk mezarlarındaki bulgularda daha çok “paçaları dar” pantolonlara rastlanmıştır. Bu pantolonlarda ayrıca “paça bağları” da görülmüştür. Orhun kurganlarından çıkan bu pantolon örnekleri Şekil 2’de görülmektedir (Ayhan, 2000).

TESETTÜR KANUN PILILI MODELIN IŞLEM BASAMAKLARI

’Ön kalıbı sayfanızı ortalayarak çiziniz. Tesettür 

’Yan dikiçten bel üzerinde l cm. içaretleyiniz.

’Içaretlenen noktayı dik açı ile model boyuna kadar uzatınız.

’Kanun pilinin arasını 4 cm. olarak çizdiginiz çizgiden ön ortasına dogru içaretleyiniz. tesettür abiye

’Içaretlenen noktayı dik açı ile model boyuna uzatınız.

’Ön pens geniçligini çizdiginiz çizgilerle eçit miktarda pay ediniz. Pens uzunlugunu degiçtirmeden pensleri çiziniz. tesetür elbise

’$ablon çalıçması için kalıbın kopyasını alınız.

’Alınan kopyada makas içareti konulan yerleri kesiniz ve pensleri oyunuz.

’Pili geniçligi için 2 + 2 = 4 cm. içaretleyiniz.

’Pililerin açılmaması ve havalı durmaması için 2-3 mm. pili geniçliginden alınır ve kalça çizgisine dogru çizilerek sıfırlanır.tesettür ferace’Katlama yönü çizimde gösterildigi çekilde katlanır.

BÜZGÜ ÇALI$MASI IŞLEM BASAMAKLARI

’ 3 adet büzgü çeçidi vardır.

’1- tek taraflı büzgü  -2- Iki taraflı büzgü  -3- Gödeli büzgü ’Temel etek ön kalıbınızı sayfanızı ortalayarak çiziniz. ’Pens ucunu dik açı ile  model boyuna kadar uzatınız. Tesettür tunik

’Model çizimine göre yan dikiç üzerinde belden açagıya dogru 9 cm. içaretleyiniz.

’Içaretlenen noktayı pens ucu ile hafif kavisli pistoleyle birleçtiriniz.

’Yan dikiç ve pens ucunun 1/2'sini bulunuz.

’Bulunan 1/2 noktasını dik açı ile model boyuna uzatınız. tesettür gömlek

Tek Taraflı Büzgü„

’Çizilen kalıbın kopyasını alınız.

’9 cm.'den pens ucu ile birleçtirilen kavisli çizgiyi kesiniz. Pensi katlayarak kapatınız. ’Pens ucu çizgisini ve1/2 de bulunan cizgiyi model boyuna kadar (tamamen kopmayacak) kesiniz.

’Parçaların aralarına l'er cm. vererek yapıçtırınız. ’Pistoleyle kalıp uçları degiçmeden düzeltiniz. ’Dikiç paylarını veriniz. tesettür giyim

Iki Taraflı Büzgü„

’Çizilen kalıbın kopyasını alınız.

’9 cm.'den pens ucu ile birleçtirilen kavisli çizgiyi kesiniz. Pensi katlayarak kapatınız. ’Pens ucu çizgisi ve 1/2 çizgisini tamamen model boyuna kadar kesiniz. ’Parçaların aralarına l'er cm. vererek kalça düçüklügü çizgisi üzerine yapıçtırınız.tesettür ferace ’Pistole ile kalıp uçları degiçmeden düzeltiniz.

’Dikiç paylarını, çıtlarını içaretleyiniz.

TESETTÜR DAIRE ETEK IŞLEM BASAMAKLARI

’Sol kenara bir dik çiziniz.

’Dik çizgi üzerinde bir nokta tespit ediniz. (1) Tesettür abiye

’(1) noktasından açagıya Bel„ 70 1/6 ./. 1= 10,6 cm. içaretleyiniz. (2)

’(2) noktasından açagıya etek boyu 60 cm. içaretleyiniz. (3)

’(1) noktasını saga dogru Bel„ 70 1/6./. 1= 10.6 cm. içaretleyiniz.(l)  tesettür elbise 

’(2-4) noktalarını pergel ile birleçtiriniz. (Merkez 1 noktası) ’(3-l) noktalarını pergel ile birleçtiriniz (Merkez 1 noktası) ’(2-4) arasının  1/2'sini bulunuz (6)

’(1-6) arasını birleçtirip etek boyuna kadar uzatınız. (7) (cetveli kaldırmadan uzatınız.)

’(2-3) arası ön ortası  (KK)

’(4-l) arası yan dikiç tesettür ferace

’(6-7) arası vereve gelip sarkma yapacagından dolayı kumaç cinsine göre 2-3 cm. kısaltılır.

’Etek boyu çizgisi ile kavisle sıfırlanarak çizilir.

’Bu kalıp daire etegin 1/4 tür. tesettür

KALIP ÜZERINDE BAZI KISALTMALAR

A.o.                  „ Arka ortası

Ö.o.                  „ Ön ortası

A.o.d.b.i.           „ Arka ortası düz boy iplik içareti Ö.o.d.b.i.         „ Ön ortası düz boy iplik içareti

K.k.                  „ Kumaç katı

D.b.i.                „ Düz boy iplik

Kıç dç.               „ Kalça düçüklügü

Klt. Drn.            „ Koltuk derinligi

Ar. Gen.            „ Arka geniçlik

A.Y.                  „ Arka yaka

Ön. Y.                     „ Ön yaka

A. Uz.               „ Arka uzunluk

Ö. Uz.               „ Ön uzunluk

./. içareti çıkarma anlamında kullanılır, (-) içareti ile karıçtırılmamalıdır. (-) içareti kalıp üzerinde “ya da" anlamında kullanılmıçtır. Tesettür

BEDEN NUMARASI NASIL BULUNUR

’ Beden ½-6= kalıp numarası

’ Örnek „ Beden 88/2-6=38 kalıp numarasıdır.

’ Eger kalıp numarası ek sayılı çıkarsa, bu sayı bir üst sayıya tamamlanır.

’ Örnek„Beden 94/2-6=41 tek sayı oldugu için 42 numaralı beden numaralı kullanılır. tesettür abiye

KALIP ÇIKARIRKEN DIKKAT EDILECEK NOKTALAR

’ Ölçüyü düzgün bir iç giyim üzerinden alınız.

’ Ölçülere bolluk vermeden alınız. (Gerekli ölçüler kumaç veya model özelligine göre, alınan ölçülerin üzerine verilecektir.) tesettür ferace

’ Önce yuvarlak ölçüleri daha sonra uzunluk ölçüleri alınız.

’ Kalıp içleminiz bittikten sonra ölçü kontrolü yapmayı unutmayınız.

Kapıda Ödeme Tesettür

Dirseklerimin üzerinde doğrulup Eşarp “Önemli değil. Gelsene,” dedim ama der demez pişman oldum. Onu görmek istiyordum, ama gitmesine ihtiyacım vardı. Gözlerimdeki mücadeleyi gördü, ardından kanepeye baktı -bir iki vahşi, tutkulu an boyunca Eşarp Şal benim oldu­ ğu o tarihi kanepeye— ve yüzü kızardı. “Seninle irtibat kurmayı denemedim çünkü istemeyeceğini dü­ şündüm,” dedi. Buna verilecek doğru bir cevap yoktu, ben de sessizce onu seyrettim. “Ama madem şimdi buradasın, konuşuruz diye umuyoru ferace modelleri ,” dedi, hâlâ kapı eşiğinde dikilerek.

 Bekliyordu, bir şey söylemek zorundaydım. Kapıda ödeme tesettür “Peki, konuşalım.” Kayıtsız görünmeye çalışıyordum, ama yüre­ ğim saatte milyon kilometre hızla atıyordu ve nefes almakta güçlük çekiyordum. Tesettür “Ben biraz cam açayım.” Lanet kanepeden kalkıp arka arkaya birkaç pencere açtıktan sonra geri dönüp ortada serili kilimin üstüne bağdaş kurarak oturdum. Karşıma oturması için ona işaret ettim, o da gelip oturdu. tesettür abiye  Kaçmadan gözlerine bakmaya çalışarak konuşmasını bekledim. O gözler. Göğsümü acıtıyordu. “Özür dilemek istiyorum,” diye başladı söze. “Özür dilemek zorunda değilsin—” dedim, ama beni susturmak için elini havaya kaldırdı.

“Hiç bilmiyordum,” dedi. tesettür elbise  “Diğer kızlarla nasıl olduğunu gördüğüm için, ben de aynıyım sanıyordum. Zararsız bir flört. Biraz eğlence yani. Yaptığın ya da söylediğin şeyleri sırf bana iyi hissettirmek için —bir tepki almak için—  tesettür ferace yaptığını ya da söylediğini düşünü­ yordum, cidden içinden öyle geldiği için değil.” “öyle başladı,” dedim dürüstçe. Beni üzgün gözlerle seyrediyordu, başka tarafa dönmek zorunda kaldım. Bakışlarımı tavana çevirdim, parmaklarımı saçlarımın içinden geçirdim tesettür giyim  ve derin bir nefes aldım. Nefes al. Nefes ver. “Sonra işler değişti.” “Bilseydim o kadar yakın davranmazdım,” dedi. “O zaman bilmediğine sevindim.” “Vincent’ın bedenine girmesine, beni öpmek için seni tesettür gömlek kullanmasına izin vermezdim. Durumun o noktaya varmasına asla müsaade etmezdim.” Gözlerinde yaşlar birikti.

http://www.modamerve.com